Müşküle Köyü (eski adıyla Müşküre), Bursa’nın İznik ilçesine bağlı, tarihi ve doğal güzellikleriyle öne çıkan özel bir yerleşimdir. İznik Gölü’nün güney kıyısında, Katırlı Dağları’nın yamacında, göle hâkim bir tepe üzerine kurulu olan köy; eşsiz manzarası, temiz havası ve üretken yapısıyla dikkat çeker.

Bursa il merkezine yaklaşık 65-75 kilometre, İznik ilçe merkezine ise 22 kilometre uzaklıkta bulunan Müşküle; İznik ve Orhangazi sınırında yer alır. Doğusunda Mustafalı ve Göllüce, batısında Narlıca, güneyinde ise Yenişehir’e bağlı Süleymaniye Köyü bulunur. Kuzeyinde ise tüm ihtişamıyla İznik Gölü uzanır.

Köyün en dikkat çekici yönlerinden biri, doğayla iç içe yapısıdır. Sarıkaya’daki yaklaşık 80 metre yüksekliğindeki kayalıklar, göl kıyısı ve yemyeşil alanlar; kamp, doğa yürüyüşü ve sakin bir kaçamak arayanlar için ideal bir ortam sunar.

Müşküle’nin tarihi ise en az doğası kadar etkileyicidir. Kesin kuruluş tarihi bilinmemekle birlikte, köyün geçmişinin Selçuklu dönemine kadar uzandığı rivayet edilir. Yeni mezarlıkta bulunan yaklaşık 450 yıllık mezar taşları ve 14. yüzyıl sonlarına tarihlenen çınar ağaçları bu köklü geçmişin somut izleri arasında yer alır. 1530 tarihli tahrir defterlerinde “Müşkire” adıyla anılan köyde o dönem sadece 12 hanenin bulunduğu kayıt altına alınmıştır.

Köyün adıyla ilgili anlatılan bir diğer rivayete göre, Müşkül Dede ve Hasan Dede isimli iki eren, buraya yerleşmiş ve köy adını bu isimlerden almıştır. Bir dönem “Demirışık” adı verilen köy, halkın benimsememesi üzerine 1994 yılında yapılan oylamayla yeniden Müşküle adını almıştır.

Kurtuluş Savaşı yıllarında da önemli olaylara sahne olan köy, işgal döneminde büyük zarar görmüş; yaşanan yangınlar sonucu neredeyse tamamen yok olmuştur. Savaşın ardından köy halkı tarafından yeniden inşa edilerek bugünkü halini almıştır.

Müşküle’de bugün de geçmişin izlerini görmek mümkündür. Hisarkale (Asar), Köşk Taşları, İbrahim Ağa Camii ve tarihi hamam köyün önemli tarihi yapıları arasında yer alır. Ayrıca Nazım Hikmet ile ilişkilendirilen “Nazım Çınarı” da köyün kültürel hafızasında özel bir yere sahiptir.

Nüfus yıllar içinde azalma eğilimi göstermiştir. 1997’de 2.376 olan nüfus, günümüzde yaklaşık 669 kişiye kadar düşmüştür. Bu durum, köyün daha sakin ve huzurlu bir yapıya bürünmesine neden olmuştur.

Geçim kaynaklarının başında tarım gelir. Özellikle “Müşküle üzümü” olarak bilinen, kendine has aroması ve bal kokusuyla öne çıkan üzüm türü köyün en önemli değerlerinden biridir. Bunun yanı sıra zeytin ve zeytinyağı üretimi de yaygındır. El sanatları, özellikle iğne oyası, köy kültürünün önemli bir parçasıdır.

Müşküle, yalnızca doğal ve tarihi güzellikleriyle değil, aynı zamanda sıcak ve dayanışmacı insanlarıyla da bilinir. İznik Ultramaratonu gibi etkinliklerde sporculara verdikleri destek, köy halkının misafirperverliğinin en güzel örneklerinden biridir.

Bugün Müşküle; doğayla baş başa kalmak isteyenler, şehir kalabalığından uzaklaşmak isteyenler ve gerçek bir köy atmosferi yaşamak isteyenler için adeta saklı bir cennet konumundadır.